Klasyfikacja dinozaurów – nadrząd dinozaury obejmuje dwa rzędy: Saurischia (gadziomiedniczne) oraz Ornithischia (ptasiomiedniczne).

Przez znaczną część XX wieku dinozaury nie były uważane za naturalną jednostkę systematyczną a nazwę tę stosowano jedynie dla zbiorczego określenia dwóch rzędów lądowych gadów z podgromady archozaurów – Saurischia i Ornithischia. Obecnie dinozaury uważa się za ważny (naturalny) takson – nadrząd w hierarchii linneuszowskiej, w skład którego włącza się zazwyczaj także ptaki, bo bez nich stają się grupą parafiletyczną, a więc sztuczną. Dlatego mówiąc o dinozaurach w tradycyjnym znaczeniu (wymarłych mezozoicznych nielatających gadach naczelnych) często używa się określenia non-avian dinosaurs, czyli "nieptasie dinozaury".

Klasyfikacja

Przypisy

  1. ↑ Na podstawie: Wielka Encyklopedia PWN, tom 7, str. 190, wydanie 2001-2005
  2. ↑ Langer, M. C. (2004) "Basal Saurischia." Pp. 25–46 in Weishampel, D.B., Dodson, P., and Osmólska, H. (eds.). The Dinosauria, Second Edition. University of California Press, Berkeley, 861 pp.
  3. ↑ 3,0 3,1 3,2 Ezcurra, M. D. (2006) "A review of the systematic position of the dinosauriform archosaur Eucoelophysis baldwini Sullivan & Lucas, 1999 from the Upper Triassic of New Mexico, USA." Geodiversitas 28 (4):649-684
  4. ↑ 4,0 4,1 Langer, M. C. & Benton, M. J. (2006) "Early dinosaurs: a phylogenetic study." Journal of Systematic Palaeontology 4(4):309-358 DOI:10.1017/S1477201906001970 (ang.)
  5. ↑ Sereno, P. C. 2005. Therizinosauria. Stem Archosauria—TaxonSearch [version 1.0, 2005 November 7] (ang.) [dostęp 27 sierpnia 2009]
  6. ↑ Zhang, X.-H.; Xu, X.; Zhao, X.-J.; Sereno, P. C.; Kuang, X.-W. & Tan, L. (2001) "A long-necked therizinosauroid dinosaur from the Upper Cretaceous Iren Dabasu Formation of Nei Mongol, People's Republic of China." Vertebrata PalAsiatica 39 (4): 282-290.
  7. ↑ Clark, J.M., Maryańska, T., & Barsbold, R. (2004). "Therizinosauroidea." Pp. 151– 164 in Weishampel, D.B., Dodson, P., and Osmólska, H. (eds.). The Dinosauria, Second Edition. University of California Press, Berkeley, 861 pp.
  8. ↑ 8,0 8,1 Pozycja systematyczna wg Maryańska, T., Osmólska, H. & Wolsan, M. (2002) "Avialan status for Oviraptorosauria." Acta Palaeontologica Polonica 47 (1): 97-116
  9. ↑ Yates, Adam M. & Kitching, James W. (2003). "The earliest known sauropod dinosaur and the first steps towards sauropod locomotion" Proceedings of the Royal Society of London B: Biological Sciences Vol. 270, no. 1525. Pp. 1753–1758. DOI:10.1098/rspb.2003.2417 (ang.)
  10. ↑ Yates, Adam M. (2007). "Solving a dinosaurian puzzle: the identity of Aliwalia rex Galton" Historical Biology 19(1): 93–123. DOI:10.1080/08912960600866953 (ang.)
  11. ↑ Galton, P. M. & Upchurch, P. (2004) "Prosauropoda." Pp. 232-258 in Weishampel, D.B., Dodson, P., and Osmólska, H. (eds.). The Dinosauria, Second Edition. University of California Press, Berkeley, 861 pp.
  12. ↑ Upchurch, P.; Barrett, P. M. & Dodson, P. (2004) "Sauropoda." Pp. 259-322 in Weishampel, D.B., Dodson, P., and Osmólska, H. (eds.). The Dinosauria, Second Edition. University of California Press, Berkeley, 861 pp.
  13. ↑ Pozycja systematyczna wg Butler Richard J.,Smith Roger M. H., and Norman David B. (2007). "A primitive ornithischian dinosaur from the Late Triassic of South Africa, and the early evolution and diversification of Ornithischia". Proceedings of the Royal Society B: Biological Sciences. Vol. 274, no. 1621, pp. 2041-2046. DOI:10.1098/rspb.2007.0367
  14. ↑ Pozycja systematyczna wg Xu X., Forster, C.A., Clark, J.M., & Mo J. 2006. "A basal ceratopsian with transitional features from the Late Jurassic of northwestern China." Proceedings of the Royal Society B: Biological Sciences. Vol. 273, no. 1598, pp. 2135-2140. DOI:10.1098/rspb.2006.3566
Dinozaury kategoria • klasyfikacja • lista • portal • Infrarzędy dinozaurów ankylozaury • ceratopsy • ceratozaury • ornitopody • pachycefalozaury • prozauropody • stegozaury • tetanury • zauropody Era dinozaurów era mezozoiczna • trias • jura • kreda • wymieranie kredowe Dyscypliny powiązane biologia • paleontologia • paleobotanika • geologia • ewolucja dinozaury pierzaste • ewolucja dinozaurów • odrodzenie dinozaurów • paleoceńskie dinozaury